شناخت‌شناسی منافع متقابل در محور مقاومت

نوع مقاله : پژوهشی

نویسنده :

محمدرحیم عیوضی

استاد دانشگاه شاهد

چکیده

پس از انقلاب اسلامی ایران و چشم‌انداز آرمانی آن به تحولات منطقه‌ای و جهانی، ائتلافی از غرب با کشورهای سنی‌نشین حاشیه خلیج فارس به زعامت عربستان و بیشتر دولت‌های عربی علیه ایران شکل‌ گرفت. از این رو محیط امنیتی خاورمیانه به مرکز ثقل حفظ منافع ملی و تهدیدهای امنیتی ایران تبدیل و ایران وادار به منطقه‌ای کردن قدرت خویش در چارچوب محور مقاومت شد. این محور با روی کار آمدن دولت شیعی عراق و پیروزی سوریه بر نیروهای داعشی به هدایت آمریکا و حامیان، اقتداری مضاعف یافت. عملکرد امنیتی ایران به‌موقع و هوشیارانه بود. حمایت از گروه‌های شیعی در یمن و بحرین و حضور فعالانه در عراق و سوریه را می‌توان تلاشی برای حفظ و افزایش قدرت مجموعه امنیتی محور مقاومت و تأمین امنیت ملی ایران دانست. در حال حاضر هم امنیت جمهوری اسلامی در فلسطین، لبنان، سوریه، عراق، افغانستان و… به طور جدی تأمین می‌شود.

واژگان کلیدی

محور مقاومت، نظام سلطه، جمهوری اسلامی، اسلام‌گرایی، منطقه‌گرایی

عنوان مقاله [English]

Recognition of mutual interests in the axis of resistance

نویسنده  [English]

Mohammad Rahim Eyvazi

چکیده [English]

Abstract

After the Islamic Revolution of Iran and its ideal perspective on regional and global developments, a coalition was formed from the West with the Sunni countries of the Persian Gulf led by Saudi Arabia and most of the Arab states against Iran. Thus, the security environment in the Middle East became the center of gravity for the protection of Iran’s national interests and security threats, and Iran was forced to regionalize its power within the framework of the resistance. This axis gained double authority with the coming to power of the Iraqi Shiite government and the victory of Syria over the ISIS forces led by the United States and its supporters. Iran’s security performance was timely and vigilant. Supporting Shiite groups in Yemen and Bahrain and being active in Iraq and Syria can be seen as an effort to maintain and increase the strength of the resistance-oriented security complex and to ensure Iran’s national security. Currently, the security of the Islamic Republic in Palestine, Lebanon, Syria, Iraq, Afghanistan, etc. is being seriously ensured.

واژگان کلیدی[English]

Keywords

Iran’s national security, the axis of resistance, the security environment of the Middle East

عنوان مقاله [العربية]

إدراك المصالح المشتركة في محور المقاومة

چکیده [العربية]

المخلص

بعد الثورة الإسلامية الإيرانية ومنظورها المثالي للتطورات الإقليمية والعالمية‌، تم تشكيل تحالف من الغرب مع الدول السنية في الخليج العربي بقيادة السعودية ومعظم الدول العربية ضد إيران. وهكذا أصبحت البيئة الأمنية في الشرق الأوسط مركز ثقل لحماية المصالح الوطنية الإيرانية والتهديدات الأمنية، واضطرت إيران إلى تبدیل قوتها الی القوة الاقلیمة في إطار المقاومة. اكتسب هذا المحور سلطة مزدوجة مع وصول الحكومة الشيعية إلى السلطة وانتصار سوريا على قوات داعش بقيادة الولايات المتحدة وداعميها. كان الأداء الأمني ​​لإيران في الوقت المناسب ويقظًا. يمكن النظر إلى دعم الجماعات الشيعية في اليمن والبحرين والوجود النشط في العراق وسوريا على أنه محاولة للحفاظ على وزيادة قوة المجمع الأمني ​​الموجه للمقاومة ولضمان الأمن القومي لإيران. حاليا‌، يتم ضمان أمن الجمهورية الإسلامية في فلسطين ولبنان وسوريا والعراق وأفغانستان.

الكلمات المفتاحية

محور المقاومة، الحكومة الشيعية، الأمن القومي لإيران، الشیعة

منابع فارسی

ـ آدمی، علی و الهام کشاورز مقدم (۱۳۹۴)، «جایگاه مجموعه امنیتی محور مقاومت در سیاست خارجی جمهوری اسلامی ایران»، فصلنامه مطالعات سیاسی جهان اسلام‌، س ۴، ش ۱۴٫

ـ آذربایجانی، کریم، سید کمیل طیبی و حسین هسنیجه (۱۳۸۱)، «تعیین مناسب‌ترین ترتیب تجاری‌ـ منطقه‌ای برای اقتصاد ایران بر اساس شاخص‌های همگرایی و جهانی شدن»، فصلنامه پژوهش‌های اقتصادی ایران، ش ۱۳٫

ـ اخوان کاظمی، بهرام (۵/۸/۱۳۹۲)، «نقش سازمان‌های منطقه‌ای در پایداری امنیت کشورهای عضو»،

www.basirat.ir/fa/news .

ـ امام خمینی، صحیفه نور، ۱۳۷۱٫

ـ بابایی، محمد (۶/۲/۱۳۹۴)، «جبهه مقاومت در شكل‌دهی به نظم جدید جهانی نقش محوری دارد»، قابل دسترس در www.javanonline.ir/fa/news .

ـ برزگر، کیهان (۱۳۸۸)، «سیاست خارجی ایران از منظر رئالیسم تدافعی و تهاجمی»، فصلنامه روابط خارجی، س اول، ش ۱، بهار.

ـ داوند، محمد، محسن اسلامی و حجت داوند (۱۳۹۷)، «تأثیر انقلاب اسلامی بر هندسه قدرت مقاومت اسلامی در غرب آسیا»، فصلنامه مطالعات سیاسی جهان اسلام، س ۷، ش ۲۵٫

ـ زارعی، بهادر (۱۳۹۵)، مطالعات منطقه‌ای خلیج فارس، چاپ اول، تهران: انتشارات دانشگاه تهران.

ـ صادقی، سید شمس­الدین و کامران لطفی (۱۳۹۵)، «بحران یمن: جدال ژئوپلیتیکی محور محافظه­کاری با محور مقاومت اسلامی»، فصلنامه سیاست جهانی، دوره ۵، ش ۱، بهار.

ـ صفری، اکبر (۱۳۹۰)، «تحولات منطقه و مأموریت رسانه‌های غربی‌ـ عربی»، روزنامه کیهان، اول تیر.

ـ عالم، عبدالرحمن (۱۳۹۴)، ایده‌ها و ایدئولوژی‌ها، تاریخ اندیشه سیاسی، نشر نی.

ـ عراقی، عبدالله (۱۳۹۴)، «نقش حزب‌الله لبنان در امنیت منطقه غرب آسیا (خاورمیانه) با تأکید بر حمایت و پشتیبانی جمهوری اسلامی ایران»، مجله سیاست دفاعی، س ۲۴، ش ۹۳٫

ـ فتحی، یحیی (۱۳۸۱)، «مقایسه تطبیقی تأثیرات دو رویکرد جهانی شدن اقتصاد و منطقه‌گرایی بر تجارت جهانی»، فصلنامه پژوهش‌ها و سیاست‌های اقتصادی.

ـ قادری کنگاوری، روح‌الله (۱۳۹۷)، «نقش مستشاری جمهوری اسلامی ایران در تأمین امنیت منطقه‌ای»، فصلنامه آفاق امنیت، س ۱۱، ش ۴۰٫

ـ کریمی، ابوالفضل (۱۳۹۶)، «نقش جمهوری اسلامی ایران در هویت‌بخشی به مجموعه امنیتی محور مقاومت»، ماهنامه پژوهش ملل، دوره دوم، ش ۲۰٫

ـ مانوارینگ، جی. ماکس (۱۳۸۵)، «ونزوئلا و جنگ نامتقارن»، ترجمه محمد محمدی تمنایی، فصلنامه مطالعات راهبردی.

ـ محمدی قراسویی، محمد(۱۳۹۶)، «محور مقاومت، ابعاد و مؤلفه‌ها»، ۲۸ بهمن، در: http://alwaght.com.

ـ نونژاد، مسعود (۱۳۸۴)، «کارکرد سیاست جایگزین واردات در بخش صنعتی ایران»، فصلنامه سیاسی‌ـ اقتصادی، ش ۲۲۱-۲۲۲٫

منابع انگلیسی

– Anderson, Tim (2019), Tel Aviv Is Afraid of “The Axis of Resistance”, Available At: Https://Www.Globalresearch.Ca/Tel-Aviv-Afraid-Axis-Resistance/5677381.

– Colucci, Lamont (2018), “Beware Iran’s ‘Axis of Resistance'”, at: www.usnews.com, Feb. 23, 2018.

– Muhammad, Hussein (2020), The ‘Axis of Resistance’ Is Hypocritical, not ‘Anti-imperialist’, Available At: https://www.middleeastmonitor.com/20200221-the-axis-of-resistance-is-hypocritical-not-anti-imperialist/

– Wright, Robin (2019), Iran Entrenches Its “Axis of Resistance” Across The Middle East, Newyorker, Available At: Https://Www.Newyorker.Com/News/Our-Columnists/Iran-Entrenches-Its-Axis-Of-Resistance-Across-The-Middle-East

– Kaye, Dalia Dassa and Frederic Wehrey (July -August 2011), “Arab Spring, Persian Winter: Will Iran Emerge the Winner of the Arab Revolt?”, Foreign Affairs, Vol. 90, No.4.

 بیانات

ـ بیانات امام خمینی

ـ بیانات مقام معظم رهبری در سایت

www.khamenei.ir.

سایت فارسی

ـ سایت خبری آی‌پرس،۲۲/۱۱/۱۳۹۰٫

سایت انگلیسی

http://www.rohama.org/fa/pages/?cid=963

– www.freedomyou.com

– www.freedomyou.com

www.theeconomiccollapseblog.co